Standardy Zawodowe i Komentarz:

STANDARDY ZAWODOWE POŚREDNIKÓW W OBROCIE NIERUCHOMOŚCIAMI

Dział I

Zasady etyki zawodowej

Rozdział 1

Zasady ogólne

§ 1.

Pośrednik w obrocie nieruchomościami zwany dalej pośrednikiem powinien kierować się zasadami etyki zawodowej. Zasady etyki zawodowej pośrednika wynikają z ogólnie przyjętych norm moralnych i etycznych.

§ 2.

Pośrednik powinien postępować w taki sposób, aby chronić interesy osób, na rzecz których wykonuje czynności pośrednictwa z uwzględnieniem zasady uczciwego traktowania wszystkich stron transakcji.

§ 3.

Pośrednik powinien być lojalny wobec osoby, na rzecz której wykonuje czynności pośrednictwa  i nie zawieść pokładanego w nim zaufania.

Rozdział 2

Rzetelność zawodowa

§ 4.

Pośrednik jest obowiązany przestrzegać przepisy prawa i standardy zawodowe.

§ 5.

Pośrednik jest obowiązany dokładać szczególnej staranności przy wykonywaniu czynności pośrednictwa.

§ 6.

Pośrednik jest obowiązany do odmowy wykonania czynności, która pozostawałaby w sprzeczności z przepisami prawa lub standardami zawodowymi.

Rozdział 3

Kompetencja i profesjonalizm

§ 7.

Przy wykonywaniu czynności pośrednictwa pośrednik powinien kierować się trendami rynkowymi.

§ 8.

Pośrednik nie może podejmować się wykonywania czynności pośrednictwa, które wykraczają poza zakres jego wiedzy i doświadczenia zawodowego.

Rozdział 4

Tajemnica zawodowa

§ 9.

Informacje uzyskane przez pośrednika w związku z wykonywaniem czynności pośrednictwa stanowią tajemnicę zawodową. W szczególności informacje uzyskane w toku wykonywania czynności zawodowych nie mogą być przekazywane osobom trzecim. Tajemnica nie obowiązuje przy przekazywaniu informacji niezbędnych dla właściwego wykonania usługi oraz informacji mogących mieć wpływ na bezpieczeństwo transakcji.

Rozdział 5

Prestiż zawodu

§ 10.

Pośrednik powinien zapewnić, aby relacje z innymi pośrednikami były oparte na zasadach uczciwej konkurencji, lojalności i szacunku.

§ 11.

Pośrednik nie może postępować w sposób godzący w interesy zatrudniającego go przedsiębiorcy, w szczególności nie wolno mu przekazywać, ujawniać lub wykorzystywać informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2003r. Nr 153 poz. 1503 z późn. zm.).

§ 12.

Pośrednik nie może wykonywać poleceń pracodawcy niezgodnych z prawem oraz naruszających standardy zawodowe.

§ 13.

Pośrednikowi nie wolno rozpowszechniać nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd informacji o innych pośrednikach, o swoim lub innym przedsiębiorcy albo przedsiębiorstwie, lub stosowanych przez nich praktykach zawodowych.

§ 14.

Pośrednik powinien wspierać działalność organizacji zawodowych i przyczyniać się do zapewnienia wysokiej rangi zawodu.

§ 15.

Pośrednik powinien dążyć do wyeliminowania w swym otoczeniu praktyk sprzecznych z przepisami prawa, standardami zawodowymi lub uchybiających godności zawodu.

§ 16.

Pośrednik nie może wykorzystywać funkcji pełnionych w organizacjach zawodowych dla własnych korzyści.

Dział II

Standardy zawodowe

§ 17.

Pośrednik wykonuje czynności pośrednictwa na podstawie pisemnej umowy pośrednictwa zawartej z zamawiającym. W umowie zamieszcza się imię i nazwisko pośrednika odpowiedzialnego zawodowo za jej wykonanie, jego numer licencji zawodowej oraz oświadczenie pośrednika o posiadaniu ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone w związku z wykonywaniem czynności pośrednictwa. Zakres czynności pośrednictwa określa umowa.

§ 18.

Rola pośrednika polega na gromadzeniu i udzielaniu informacji potrzebnych do zawarcia przez inne osoby umów wymienionych w art. 180 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zakresie warunków ekonomiczno-rynkowych i sposobu realizacji zamówionej usługi, podejmowaniu czynności zmierzających do wyszukania kontrahenta, kojarzeniu stron, aranżowaniu oględzin nieruchomości oraz, na życzenie zamawiającego, na udziale w negocjacjach, pomocy przy finalizacji transakcji poprzez podjęcie czynności organizacyjnych, chyba, że umowa stanowi inaczej.

§ 19.

Pośrednikowi nie wolno reklamować, ogłaszać do sprzedaży, wynajmu lub innego obrotu tych nieruchomości, co do których nie zawarł uprzednio umowy pośrednictwa poza przypadkami, które wynikają z umów zawartych pomiędzy pośrednikami lub przedsiębiorcami.

§ 20.

Ogłoszenie, druk, pisemna lub ustna informacja udzielona przez pośrednika powinny być zgodne ze znanym pośrednikowi stanem faktycznym i prawnym oraz być jednakowe w swej treści w zakresie dotyczącym pobierania wynagrodzenia. Ogłoszenia publikowane w Internecie muszą zawierać numer licencji pośrednika odpowiedzialnego zawodowo za wykonanie umowy pośrednictwa.

§ 21.

Pośrednik dokumentuje wykonane czynności pośrednictwa w związku z realizacją umowy pośrednictwa.

§ 22.

Pośrednik jest obowiązany zawsze ujawnić status pośrednika przy wykonywaniu czynności pośrednictwa. W każdym miejscu prowadzenia działalności zawodowej pośrednik umieszcza w sposób widoczny świadectwo stwierdzające nadanie licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami.

§ 23.

Pośrednik nie może składać zamawiającemu nieprawdziwych oświadczeń dotyczących ceny sprzedaży lub czynszu najmu nieruchomości.

§ 24.

Pośrednik może wykonywać czynności pośrednictwa na rzecz obu stron transakcji pod warunkiem uzyskania ich pisemnej zgody.

§ 25.

Pośrednikowi nie wolno oferować usług pośrednictwa poniżej kosztów ich świadczenia lub przedstawiając je jako wolne od wynagrodzenia.

§ 26.

Ogłoszenia o pobieraniu wynagrodzenia wyłącznie od jednej strony transakcji opatruje się wyjaśnieniem, która ze stron pokrywa wynagrodzenie pośrednika.

§ 27.

Przed zawarciem umowy pośrednictwa oraz w treści umowy z klauzulą wyłączności pośrednik jest obowiązany do poinformowania zamawiającego o konsekwencjach wynikających z takiej klauzuli oraz podpisania tego typu umowy.

§ 28.

Przed zawarciem umowy pośrednictwa pośrednik ma obowiązek uzyskania od zamawiającego informacji o tym, czy nieruchomość nie jest przedmiotem zawartej uprzednio umowy z klauzulą wyłączności

§ 29.

Pośrednik wykonujący czynności pośrednictwa wynikające z umowy pośrednictwa z klauzulą wyłączności, dąży do jak najszerszego uzasadnionego wyeksponowania nieruchomości i nie może utrudniać dostępu do informacji o nieruchomości, której dotyczy umowa.

§ 30.

W przypadku, gdy pośrednik wykonujący czynności pośrednictwa na rzecz oferującego nieruchomość przedstawi tej osobie innego pośrednika, kolejne kontakty przedstawionego pośrednika z tą osobą, dotyczące oferowanej nieruchomości, powinny odbywać się za wiedzą i zgodą pośrednika, który go przedstawił.

§ 31.

Pośrednikowi nie wolno nakłaniać zamawiającego do rozwiązania, zmiany lub niewykonania wcześniej zawartych umów pośrednictwa.

§ 32.

Pośrednik ma prawo składania ogólnych ofert przedstawiających zakres świadczonych usług także osobom, które zawarły z innym pośrednikiem umowę z klauzulą wyłączności, jeżeli oferty te stanowią element szerszej akcji promocyjnej.

§ 33.

W przypadku podjęcia współpracy pomiędzy pośrednikami, ustalenia co do wysokości wynagrodzenia i sposobu jego podziału powinny być określone w formie pisemnej w momencie nawiązania współpracy.

§ 34.

Pośrednik, który otrzymał z innego biura informacje o nieruchomości jest obowiązany przy pierwszym kontakcie ze sprzedającym ujawnić, od kogo ofertę otrzymał oraz zachować szczególną dbałość o zabezpieczenie interesów pośrednika, który tej informacji udzielił.

§ 35.

Pośrednik zapewnia, aby osoby pracujące pod jego bezpośrednim nadzorem, przy pomocy których wykonuje czynności pośrednictwa, przestrzegały zasad wynikających z przepisów prawa i reguł postępowania zawartych w standardach zawodowych pośredników w obrocie nieruchomościami. Pośrednik zapewnia, aby osoby te posiadały jego pisemne oświadczenie o wykonywaniu czynności pomocniczych pod jego nadzorem. Pośrednik ponosi odpowiedzialność zawodową za działania lub zaniechania tych osób.

§ 36.

Pośrednik wykonujący zawód na podstawie stosunku pracy lub umowy cywilnoprawnej u przedsiębiorcy prowadzącego działalność w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami powinien w umowie zawartej z przedsiębiorcą zapewnić sobie rzeczywisty wpływ na wszelkie czynności pośrednictwa wykonywane u przedsiębiorcy, w szczególności na treść ogłoszeń przedsiębiorcy zamieszczanych w związku wykonywanymi przez pośrednika czynnościami pośrednictwa.

§ 37.

Pośrednik ma obowiązek zwrócić uwagę innemu pośrednikowi na jego postępowanie naruszające zasady niniejszych standardów zawodowych pośredników w obrocie nieruchomościami.

Dział III

Przepisy końcowe

§  38.

Zgodnie z art. 181 ust. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. 2004 r. Nr 261, poz. 2603 z późn. zm.) niniejsze standardy zawodowe zostały uzgodnione z ministrem właściwym do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej.

§ 39.

Tracą moc standardy zawodowe pośredników w obrocie nieruchomościami ogłoszone komunikatem Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2005 r. w sprawie uzgodnienia standardów zawodowych pośredników w obrocie nieruchomościami (Dz.Urz. MI Nr 6, poz. 37).

Aktualizacja „Standardów zawodowych pośredników w obrocie nieruchomościami” stała się niezbędna na skutek rozwoju rynku nieruchomości. Także i po to, aby rozwiązać wiele nowych problemów, jakie pojawiły się w trakcie praktycznego wykonywanie zawodu pośrednika. Nowe standardy nie przynoszą rewolucyjnych zmian. Jednak starają się precyzyjnie odpowiedzieć na niektóre wątpliwości związane z wykonywaniem zawodu.

Jakie zmiany w Standardach Zawodowych

Tym razem podkreśla się jednoznacznie, że pośrednik w obrocie nieruchomościami nie może promować czy reklamować oferty, co do której nie ma umowy z klientem o pośrednictwo. Ma to ukrócić praktyki oferowania tych nieruchomości, których właściciele nie życzą sobie współpracy z pośrednikiem, a także nieuczciwego przedstawiania jako własnych tych ofert, na które nie posiada się umów o pośrednictwo w sprzedaży.

Teraz – przy każdej ofercie, która pojawia się w Internecie jako oferta agencji nieruchomości – musi być ujawniony numer licencji pośrednika, który zawarł na nią umowę z klientem. Jeżeli ta oferta pojawi się z danymi różnych pośredników to i dla klientów, i dla pośredników będzie jasne do ilu agencji została zgłoszona. Numer licencji odpowiedzialnego za transakcje pośrednika przy ogłoszeniu w internecie ma wyeliminować praktyki fikcyjnego nadzoru nad pracownikami wykonującymi jedynie czynności pomocnicze. Jest bowiem mało prawdopodobne, aby ten sam pośrednik mógł sprawować jednocześnie nadzór nad transakcjami prowadzonymi w odległych regionach Polski np. w Szczecinie, Rzeszowie, Suwałkach i Łodzi. Taki nadzór bowiem nie jest wtedy pełniony bezpośrednio.

W każdym miejscu prowadzenia działalności zawodowej pośrednik umieszcza w sposób widoczny świadectwo stwierdzające nadanie licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami. Chodzi o to aby klient wchodzący do biura nie musiał się dopominać o okazanie licencji a od razu ją widział i mógł zobaczyć nazwisko pośrednika.

Wprowadzono też przepis, że pośrednik może wykonywać czynności pośrednictwa na rzecz obu stron transakcji pod warunkiem uzyskania ich pisemnej zgody. Klient będzie miał wówczas jasność, że pośrednik reprezentuje obie strony transakcji, od obu pobiera prowizje wynagrodzenia (prowizja jest formą wynagrodzenia) i – co bardzo ważne – odpowiada za interesy obu stron transakcji.

Ponieważ ostatnio zdarzało się reklamowanie usług przez niektóre agencje, że „kupujący nie płaci prowizji”– i ta sprawa została jednoznacznie uregulowana w Standardach Zawodowych. Nie ma takich sytuacji, że pośrednik nie pobiera za swoje usługi wynagrodzenia. Slogan o „niepłacącym” prowizji nabywcy odwracał uwagę od faktu, że to wynagrodzenie jest ukryte w cenie nieruchomości jaką otrzymuje sprzedający, a jaką płaci przecież nabywca! Natomiast oficjalne stwierdzanie, że nabywca nieruchomości otrzymuje usługę darmo mogło jedynie kupującego narazić na roszczenie ze strony fiskusa, aby odprowadził podatek od otrzymanego darmowego świadczenia dodatkowo było niezgodne ze standardami, ponieważ sugerowało oferowanie darmowej usługi, a tak naprawdę nie było mowy o świadczeniu usług, ponieważ nie było umowy pośrednictwa!

Aby obejść zakaz reklamowania „darmowych” usług zdarzało się, że niektóre biura jedną stroną transakcji zawierały umowy, w których wynagrodzenia określano symboliczną niewielką kwotą. Tym praktykom ma zapobiec przepis stwierdzający iż „pośrednikowi nie wolno oferować usług pośrednictwa poniżej kosztów ich świadczenia lub przedstawiając je jako wolne od wynagrodzenia”.

Bywały też sytuacje, że osoby bez uprawnień - czyli bez licencji – prowadziły działalność pośrednictwa wskazując nadzorującego tę działalność pośrednika, który o tym nie wiedział i do pełnienia nadzoru się nie przyznawał. Sformułowano więc jednoznacznie przepis, który nakazuje uprawnionemu pośrednikowi wydanie pisemnego oświadczenia i zadbanie o to, aby osoba wykonująca czynności pomocnicze, działająca pod jego bezpośrednim nadzorem takie oświadczenie pośrednika posiadała na piśmie. Osoba bez licencji, obsługując transakcję, takim oświadczeniem powinna wylegitymować się przed klientem.

Pośrednik z licencją może zatrudniać w swojej agencji innych pośredników. Pracujący u innej osoby pośrednik nie może tłumaczyć się, że zwierzchnik kazał mu postąpić niezgodnie ze standardami (np. reklamować swoje usługi jako darmowe). Jednoznacznie w standardach stwierdza się, że „pośrednik powinien w umowie zawartej z przedsiębiorcą zapewnić sobie rzeczywisty wpływ na wszelkie czynności pośrednictwa wykonywane u przedsiębiorcy, w szczególności na treść ogłoszeń przedsiębiorcy zamieszczanych w związku wykonywanymi przez pośrednika czynnościami pośrednictwa.”

Dla tych z Państwa, którzy pragną zapoznać się z treścią ustawy o gospodarce nieruchomościami, która reguluje nasze prawa i obowiązki poniżej jej część poświęcona Pośrednikom:

Pośrednictwo w obrocie nieruchomościami

Art. 179. 1. Pośrednictwo w obrocie nieruchomościami jest działalnością zawodową wykonywaną przez pośredników na zasadach określonych w niniejszej ustawie.

2. Pośrednikiem w obrocie nieruchomościami jest osoba fizyczna posiadająca licencję zawodową nadaną w trybie przepisów rozdziału 4 niniejszego działu.

3. Przedsiębiorcy mogą prowadzić działalność w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami, jeżeli czynności z tego zakresu będą wykonywane przez pośredników w obrocie nieruchomościami.

4. Z dniem wpisu do centralnego rejestru pośredników w obrocie nieruchomościami osoba, o której mowa w ust. 2, nabywa prawo wykonywania zawodu oraz używania tytułu zawodowego "pośrednik w obrocie nieruchomościami". Tytuł zawodowy "pośrednik w obrocie nieruchomościami" podlega ochronie prawnej.

5. W przypadku wykonywania działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę, o którym mowa w ust. 3, w kilku miejscach lub oddziałach, przedsiębiorca powinien w każdym z tych miejsc zapewnić, aby czynności pośrednictwa były wykonywane wyłącznie przez pośredników w obrocie nieruchomościami.

Art. 180. 1. Pośrednictwo w obrocie nieruchomościami polega na zawodowym wykonywaniu przez pośrednika w obrocie nieruchomościami czynności zmierzających do zawarcia przez inne osoby umów:

1)   nabycia lub zbycia praw do nieruchomości;

2)   nabycia lub zbycia własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego lub prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej;

3)   najmu lub dzierżawy nieruchomości albo ich części;

4)   innych niż określone w pkt 1-3, mających za przedmiot prawa do nieruchomości lub ich części.

1a. Pośrednik w obrocie nieruchomościami może wykonywać opracowania i ekspertyzy oraz doradztwo w zakresie rynku nieruchomości.

2. Pośrednik wykonuje czynności, o których mowa w ust. 1, osobiście lub przy pomocy innych osób wykonujących czynności pomocnicze i działających pod jego bezpośrednim nadzorem, ponosząc za ich czynności odpowiedzialność zawodową określoną w ustawie.

3. Zakres czynności pośrednictwa w obrocie nieruchomościami określa umowa pośrednictwa. Umowa wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności. W umowie wskazuje się pośrednika w obrocie nieruchomościami odpowiedzialnego zawodowo za jej wykonanie oraz numer jego licencji zawodowej. W umowie zamieszcza się oświadczenie o posiadanym ubezpieczeniu odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone w związku z wykonywaniem czynności pośrednictwa w obrocie nieruchomościami.

3a. Umowa pośrednictwa może być zawarta z zastrzeżeniem wyłączności na rzecz pośrednika lub przedsiębiorcy. Art. 550 Kodeksu cywilnego stosuje się odpowiednio.

4. Przez umowę pośrednictwa pośrednik lub przedsiębiorca, o którym mowa w art. 179 ust. 3, zobowiązuje się do dokonywania dla zamawiającego czynności zmierzających do zawarcia umów wymienionych w ust. 1, a zamawiający zobowiązuje się do zapłaty pośrednikowi lub przedsiębiorcy wynagrodzenia.

5. Sposób ustalenia lub wysokość wynagrodzenia za czynności pośrednictwa w obrocie nieruchomościami określa umowa pośrednictwa. W razie nieokreślenia wynagrodzenia w umowie, przysługuje wynagrodzenie zwyczajowo przyjęte w danych stosunkach.

6. Czynności pośrednictwa w obrocie nieruchomościami mogą być wykonywane w stosunku do wszelkich nieruchomości, a także na rzecz wszystkich osób fizycznych i prawnych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej.

7. Pośrednik w obrocie nieruchomościami wykonuje zawód:

1)   prowadząc jako przedsiębiorca działalność w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami albo

2)   w ramach stosunku pracy lub umowy cywilnoprawnej u przedsiębiorcy prowadzącego działalność w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami.

8. Pośrednik w obrocie nieruchomościami nie może łączyć wykonywania zawodu w formach wymienionych w ust. 7.

Art. 181. 1. Pośrednik w obrocie nieruchomościami jest zobowiązany do wykonywania czynności, o których mowa w art. 180 ust. 1 i ust. 1a, zgodnie z zasadami wynikającymi z przepisów prawa i standardami zawodowymi, ze szczególną starannością właściwą dla zawodowego charakteru tych czynności oraz zasadami etyki zawodowej. Jest on także zobowiązany do kierowania się zasadą ochrony interesu osób, na których rzecz wykonuje te czynności.

2. Pośrednik w obrocie nieruchomościami jest zobowiązany do stałego doskonalenia kwalifikacji zawodowych.

3. Pośrednik w obrocie nieruchomościami podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu od odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone w związku z wykonywaniem czynności pośrednictwa, o których mowa w art. 180 ust. 1 i 1a. Jeżeli pośrednik wykonuje czynności przy pomocy innych osób, działających pod jego nadzorem, podlega on również ubezpieczeniu od odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone działaniem tych osób. Przepis ten stosuje się odpowiednio do przedsiębiorców, o których mowa w art. 179 ust. 3.

4. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej, po zasięgnięciu opinii Polskiej Izby Ubezpieczeń, określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy zakres ubezpieczenia obowiązkowego, o którym mowa w ust. 3, termin powstania obowiązku ubezpieczenia oraz minimalną sumę gwarancyjną, biorąc w szczególności pod uwagę specyfikę wykonywanego zawodu oraz zakres realizowanych zadań.

5. Standardy zawodowe ustalają organizacje zawodowe pośredników w obrocie nieruchomościami w uzgodnieniu z ministrem właściwym do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej. Komunikat o uzgodnieniu standardów zawodowych zamieszcza się w Dzienniku Urzędowym ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej.

6. Przy wykonywaniu działalności zawodowej w związku z zawartą umową pośrednictwa w obrocie nieruchomościami, w zakresie objętym tą umową, pośrednik odpowiedzialny zawodowo za jej wykonanie ma prawo wglądu oraz pobierania odpowiednich odpisów, wypisów i zaświadczeń zawartych w:

1)   księgach wieczystych;

2)   katastrze nieruchomości;

3)   ewidencji sieci uzbrojenia terenu;

4)   tabelach taksacyjnych i na mapach taksacyjnych tworzonych na podstawie art. 169;

5)   planach miejscowych, studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin oraz decyzjach o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu;

6)   rejestrach członków spółdzielni mieszkaniowych, którym przysługują prawa określone w art. 180 ust. 1 pkt 2;

7)   ewidencji ludności.

Art. 182. 1. Osoba fizyczna może złożyć wniosek o nadanie licencji zawodowej pośrednika w obrocie nieruchomościami. Licencję zawodową nadaje się osobie, która:

1)   posiada pełną zdolność do czynności prawnych;

2)   nie była karana za przestępstwa przeciwko mieniu, dokumentom, za przestępstwa gospodarcze, za fałszowanie pieniędzy, papierów wartościowych, znaków urzędowych, za przestępstwa skarbowe oraz za inne przestępstwa mające znaczenie ze względu na wykonywany zawód;

3)   posiada wyższe wykształcenie;

4)   ukończyła studia podyplomowe w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami;

5)   odbyła praktykę zawodową w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami;

6)   przeszła z wynikiem pozytywnym postępowanie kwalifikacyjne, w tym złożyła egzamin uprawniający do otrzymania licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami.

2. Obowiązek, o którym mowa w ust. 1 pkt 4, nie dotyczy osoby, która ukończyła studia wyższe o specjalności związanej z gospodarką nieruchomościami.

3. Osoba nieposiadająca obywatelstwa polskiego może otrzymać licencję zawodową pośrednika w obrocie nieruchomościami po spełnieniu warunków wymienionych w ust. 1 oraz po wykazaniu się biegłą znajomością języka polskiego.

Art. 183. 1. Pośrednik w obrocie nieruchomościami niewypełniający obowiązków, o których mowa w art. 181, podlega odpowiedzialności zawodowej.

2. Wobec pośrednika mogą być orzeczone, z tytułu odpowiedzialności zawodowej, następujące kary dyscyplinarne:

1)   upomnienie;

2)   nagana;

3)   zawieszenie licencji zawodowej na okres od 6 miesięcy do roku;

4)   zawieszenie licencji zawodowej do czasu ponownego zdania egzaminu z wynikiem pozytywnym;

5)   pozbawienie licencji zawodowej z możliwością ubiegania się o ponowne jej nadanie po upływie 3 lat od dnia pozbawienia.

2a. Zastosowanie kar, o których mowa w ust. 2 pkt 3-5, powoduje wykreślenie osoby ukaranej z rejestru z dniem, w którym decyzja o ukaraniu podlega wykonaniu.

2b. Ponowny wpis do rejestru w przypadkach, o których mowa w ust. 2a, następuje na wniosek osoby ukaranej, po upływie okresu orzeczonej kary.

3. Pozbawienie licencji zawodowej następuje również w przypadku utraty zdolności do czynności prawnych oraz skazania za przestępstwa, o których mowa w art. 182 ust. 1 pkt 2.

4. (uchylony).